tr  en  fr  ru  ar

Yazarlar

.
Özgün

Sâinüddin İbn Türke’nin Temhîdü’l-Kavâid Adlı Eseri Ve Tasavvuf Metafiziğindeki Yeri

Özet:

Bu makale on beşinci yüzyılda yaşamış olan ve İbnü’l-Arabî düşünce geleneğinin önemli takipçileri arasında yer alan Sâinüddin İbn Türke’nin, dedesi Sadreddin Ebû Hamîd Türke’ye ait olan Kavâidü’t-tevhîdadlı esere yazmış olduğu Temhîdü’l-kavâidadlı şerhini ele almaktadır. Temhîdü’l-kavâid, Sadreddin Konevî’nin Miftâhu’l-gayb’ı, Dâvûd Kayserî’nin Mukaddime’si ve Molla Fenârî’nin Misbâhu’l-üns’ü gibi nazarî irfân çizgisindeki önemli metinler arasında yer almaktadır. Sâinüddin İbn Türke, bu eserinde tasavvuf metafiziğini üst bir metafizik olarak inşa etmektedir. Bu doğrultuda felsefî ve kelamî varlık anlayışlarını istidlâli bir yöntemle iptal etmeye çalışmakta ve “varlık”ın dış dünyada teşahhus etmiş gerçek ve tek olduğunu delilleriyle ortaya koymaya çalışmaktadır. Ona göre varlık, bir kavram veya bir nesneye yüklem olacak bir şey değildir. Aksine dış dünyada gerçekliği olan bir şeydir. Bu eserde Sâinüddin İbn Türke, mezkûr eserlerdeki felsefî ve kelamî varlık anlayışı eleştirilerini ileri düzeylere taşımakta ve aynı zamanda sûfî varlık anlayışını ele alırken ortaya çıkabilecek aklî şüpheleri gidermeye çalışmaktadır. 

Sâinüddin İbn Türke, İslam düşüncesinde uzun bir süre göz ardı edilen bir sûfîdir. Bundan dolayı onun Temhîdü’l-kavâidadlıeseri üzerine yapılan şerh, haşiye ve talîkat gibi çalışmaların da geç dönemlerde olduğunu görmekteyiz. Temhîdü’l-kavâid, ilk olarak İran medreselerinde irfân düşüncesine bir giriş olarak okutulmuş ve daha sonra da üzerine şerh ve haşiye gibi çalışmalar başlamıştır. Böylece Sâinüddin İbn Türke İslam dünyasında daha fazla tanınır olmaya başlamıştır.

Anahtar Kelimeler: Tasavvuf, Sâinüddin İbn Türke, Temhîdü’l-kavâid, Tasavvuf, Tasavvuf Metafiziği

Stil

Düzen Stili

Geniş
Dar

Dar Stil Desenleri

  • pattern
  • pattern
  • pattern
  • pattern
  • pattern
  • pattern
  • pattern
  • pattern
  • pattern
  • pattern

Dar Stil Resimleri

  • images
  • images
  • images
  • images
  • images

Renk Şeması

Stili Sıfırla